Dania

Wiatraki na Bornholmie – niezwykłe zabytki, które opowiadają historię duńskiej wyspy

15.11.2026 BTS Fregata

Bornholm to nie tylko klify, plaże i malownicze porty. Wyspa słynie również z zabytkowych wiatraków, które od wieków wpisują się w jej krajobraz. Poznaj najpiękniejsze młyny i ich niezwykłą historię.

Wiatraki na Bornholmie – niezwykłe zabytki, które opowiadają historię duńskiej wyspy

Bornholm kojarzy się przede wszystkim z malowniczymi klifami, skalistym wybrzeżem, uroczymi miasteczkami i charakterystycznymi białymi kościołami. Jest jednak jeszcze jeden element krajobrazu, który nadaje tej duńskiej wyspie wyjątkowy charakter. To zabytkowe wiatraki na Bornholmie – świadkowie dawnych czasów, tradycji rolniczych i niezwykłej umiejętności wykorzystywania sił natury.

Rozsiane po całej wyspie, często na niewielkich wzgórzach i w pobliżu malowniczych miejscowości, stanowią jedną z ciekawszych atrakcji turystycznych Bornholmu. Niektóre mają ponad 300 lat, inne zachowały oryginalne mechanizmy i do dziś przypominają o czasach, gdy wiatr był jednym z najważniejszych źródeł energii.

Bornholm – wyspa wiatraków i młyńskich tradycji

Przez stulecia wiatraki odgrywały niezwykle ważną rolę w życiu mieszkańców Bornholmu. Służyły przede wszystkim do mielenia zboża na mąkę, która była podstawą codziennego wyżywienia lokalnej społeczności. Z czasem stały się również ważnymi punktami lokalnego krajobrazu.

Na Bornholmie funkcjonowało dawniej ponad 200 młynów wiatrowych i wodnych. Do naszych czasów przetrwało około 20 historycznych obiektów, które stanowią cenne dziedzictwo techniczne i kulturowe wyspy.

Szczególnie interesujące są dwa rodzaje wiatraków: starsze, drewniane konstrukcje typu koźlak oraz młodsze, bardziej rozbudowane wiatraki holenderskie. Każdy z nich reprezentuje inny etap rozwoju dawnego młynarstwa.

Najpiękniejsze zabytkowe wiatraki na Bornholmie

Podczas zwiedzania wyspy warto zwrócić uwagę na kilka szczególnie interesujących obiektów. Niektóre zachwycają wiekiem, inne rozmiarami, a jeszcze inne doskonałym stanem zachowania.

Bechs Mølle w Svaneke – najstarszy zachowany wiatrak

Jednym z największych skarbów bornholmskiej architektury drewnianej jest Bechs Mølle, położony w pobliżu malowniczego miasteczka Svaneke.

Ten zabytkowy wiatrak typu koźlak został zbudowany w 1629 roku. Jest uznawany za największy zachowany wiatrak tego rodzaju w Danii. Jego charakterystyczna konstrukcja opiera się na masywnym drewnianym słupie, wokół którego można było obracać cały budynek, ustawiając skrzydła odpowiednio do kierunku wiatru.

Bechs Mølle jest wyjątkowym przykładem dawnej sztuki młynarskiej i jednym z najbardziej rozpoznawalnych zabytków techniki na Bornholmie.

Kullmanns Mølle w Gudhjem – imponujący wiatrak nad miasteczkiem

Jednym z najbardziej charakterystycznych punktów widokowych Gudhjem jest Kullmanns Mølle. Ten monumentalny wiatrak holenderski został zbudowany w 1893 roku i góruje nad niewielkim miasteczkiem położonym na skalistym wybrzeżu.

Jego rozmiary robią duże wrażenie. Jest uznawany za największy wiatrak holenderski w Danii. W przeszłości służył lokalnym mieszkańcom do mielenia zboża, a z czasem zmieniał swoje przeznaczenie.

Dzisiaj stanowi jeden z charakterystycznych elementów panoramy Gudhjem. Warto połączyć jego obejrzenie ze spacerem po urokliwych uliczkach miasteczka i wizytą w porcie rybackim.

Årsdale Mølle – wiatrak, który wciąż zachował swoją sprawność

Szczególną atrakcją jest Årsdale Mølle, położony w niewielkiej osadzie rybackiej Årsdale, niedaleko Svaneke.

Wiatrak został zbudowany w 1877 roku i należy do najcenniejszych zabytków młynarskich Bornholmu. Co czyni go wyjątkowym? Zachował sprawne mechanizmy, a jego skrzydła mogą obracać się pod wpływem wiatru.

Produkcja mąki zakończyła się tutaj w 1986 roku, jednak obiekt nie stracił swojego historycznego charakteru. Zwiedzający mogą poznać jego wnętrze, zobaczyć dawne urządzenia młynarskie, a także kupić świeżą mąkę w pobliskim sklepiku.

To jedno z tych miejsc na Bornholmie, w których historia nie jest jedynie opowieścią z przewodnika, lecz czymś, czego można niemal dotknąć.

Egeby Mølle – drewniany świadek dawnych czasów

Kolejnym interesującym zabytkiem jest Egeby Mølle, położony pomiędzy miejscowościami Bodilsker i Aakirkeby.

Ten drewniany wiatrak typu koźlak pochodzi z 1787 roku. Jego konstrukcja doskonale pokazuje, jak wyglądały dawne młyny wykorzystywane przez mieszkańców wyspy.

Po latach użytkowania i pracach konserwatorskich obiekt zachował swój historyczny charakter. Jest doskonałym przykładem tego, jak Bornholm pielęgnuje swoje dziedzictwo techniczne i tradycje wiejskie.

Wiatraki holenderskie i koźlaki – czym się różnią?

Podczas zwiedzania Bornholmu można zauważyć, że nie wszystkie wiatraki wyglądają tak samo.

Starsze wiatraki typu koźlak charakteryzują się tym, że cały budynek wraz ze skrzydłami obracał się wokół centralnego drewnianego słupa. Było to proste, ale skuteczne rozwiązanie pozwalające ustawić konstrukcję zgodnie z kierunkiem wiatru.

W wiatrakach holenderskich zastosowano bardziej zaawansowaną konstrukcję. Sam budynek pozostawał nieruchomy, natomiast obracała się jego górna część, czyli dach z mechanizmem i skrzydłami.

Dzięki temu można było budować większe młyny, wyposażone w bardziej rozbudowane urządzenia. Był to istotny krok w rozwoju dawnej techniki i wydajności produkcji mąki.

Bornholm – więcej niż wiatraki

Odkrywanie zabytkowych wiatraków to doskonały pomysł na uzupełnienie zwiedzania Bornholmu. Ich lokalizacja pozwala połączyć poznawanie historii z odkrywaniem najpiękniejszych zakątków wyspy.

Warto odwiedzić Svaneke – jedno z najładniejszych miasteczek Bornholmu, Gudhjem z jego malowniczym portem i skalistym wybrzeżem, a także niewielkie osady rybackie, w których można poczuć prawdziwy klimat duńskiej wyspy.

Bornholm zachwyca różnorodnością. Są tu średniowieczne zabytki, charakterystyczne okrągłe kościoły, urokliwe porty, piaszczyste plaże, skaliste klify i niezwykłe krajobrazy. Zabytkowe wiatraki dodają temu wszystkiemu jeszcze jednego wymiaru – pozwalają spojrzeć na wyspę przez pryzmat jej historii, codziennego życia dawnych mieszkańców i szacunku do natury.

Odkryj Bornholm z Biurem Turystyki Skandynawskiej Fregata

Bornholm to wyspa, którą warto poznawać bez pośpiechu. Każda miejscowość, port, zabytkowy wiatrak czy nadmorska droga kryją własną historię.

Podczas wycieczki na Bornholm można odkryć nie tylko najbardziej znane atrakcje turystyczne, ale również mniej oczywiste miejsca, które nadają tej duńskiej wyspie niepowtarzalny charakter.

Warto przekonać się osobiście, dlaczego Bornholm nazywany jest jedną z najpiękniejszych wysp Bałtyku.

Planujesz wyjazd i chcesz sprawdzić aktualne terminy?

Sprawdź aktualne wycieczki i terminy. Ciekawostki mają inspirować i pokazywać mniej znane fakty, a rezerwację zrobisz na liście ofert.

Powiązane nowinki

Więcej z tej kategorii